วัดถ้ำใหญ่

สถานที่ตั้ง เขาประสงค์และวัดถ้ำใหญ่ตั้งอยู่ที่ หมู่ที่ ๔ ต.วัง อ.ท่าชนะ อยู่ในเขาประสงค์ ซึ่งเป็นภูเขาโดดบนสันทรายใกล้แนวลำน้ำ ภายในประดิษฐานพระพุทธรูปไสยาสน์ทรงเครื่องใหญ่ถือเป็นพระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์ มีพระพุทธรูปหินทรายแดงและพระพุทธรูปไม้นับร้อยองค์ และยังเป็นที่เก็บอังคาร ของท่านพุทธทาสภิกขุอีกด้วย

ลักษณะทั่วไป  เขาประสงค์และวัดถ้ำใหญ่  เขาประสงค์เป็นเขาหินปูนเทือกใหญ่ อยู่ในเขตตำบลวัง อำเภอท่าชนะ ยาวประมาณ ๕ กิโลเมตรเศษ ส่วนกว้างที่สุดกว้างประมาณ ๑ กิโลเมตร มีถ้ำอยู่สูงจากระดับน้ำทะเลประมาณ ๑๐๐ เมตร กว้างประมาณ ๒๐ เมตร ยาวประมาณ ๔๐ เมตร เพดานถ้ำมีแสงสว่างลอดเข้ามาภายในถ้ำ ทำให้สว่างพอสมควร ปากถ้ำหันไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ ภายในถ้ำประดิษฐานพระพุทธรูป สันนิษฐานว่า ใช้เป็นพุทธสถานมาตั้งแต่สมัยอยุธยาตอนปลาย ต่อสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น มาจนถึงสมัยปัจจุบัน

–  พระพุทธไสยาสน์ทรงเครื่อง  ประดิษฐานอยู่ริมสุดผนังด้านทิศตะวันตกของถ้ำ ยาวประมาณ ๘ เมตร ก่ออิฐถือปูน ลงรักปิดทอง หันพระเศียรไปทางทิศใต้ พระพักตร์ยาว สวมเทริด ทรงเครื่องประดับลวดลาย ติดกระจกสี สวมกรองศอ ทับทรวง กำไลข้อพระกร กำไลต้นแขน กำไลข้อพระบาท รัดประคดและจีบหน้านาง ตกแต่งลวดลายประดับกระจกสี รูปแบบศิลปกรรมสมัยอยุธยาตอนปลาย พระพุทธไสยาสน์ทรงเครื่องนับว่ามีอยู่น้อยองค์นัก องค์นี้นับว่างดงามที่สุดที่เคยพบในภาคใต้

–  พระอันดับ  เป็นพระพุทธรูปจำนวน ๑๔ องค์ เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัยประทับอยู่บนแท่นก่ออิฐถือปูนสองแท่นเรียงกัน

เป็นแถวหน้ากระดานอยู่ริมผนังถ้ำด้านทิศใต้ คูหาเดียวกับพระพุทธไสยาสน์ทรงเครื่อง แท่นแรกมีหกองค์ แท่นที่สองมี ๘ องค์ ลักษณะรูปแบบศิลปกรรมสมัยอยุธยาตอนปลาย ถึงสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น
–  พระพุทธรูปปูนปั้นปางมารวิชัย เป็นพระพุทธรูปขนาดใหญ่สามองค์ หน้าตักกว้างประมาณ ๒ เมตร ครองจีวรห่มเฉียงประดิษฐานอยู่ที่ปากถ้ำ เป็นศิลปะสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น

ความสำคัญ เป็นแหล่งที่ประชาชนขึ้นไปท่องเที่ยวและสักการะพระพุทธรูป โดยเฉพาะในวันสงกรานต์ของทุกปีจะมีผู้คนขึ้นไปสักการะมากกว่าช่วงอื่นๆ เชื่อกันว่าเทพเจ้าที่มาสถิตบนยอดเขาประสงค์คอยปกป้องชาวท่าชนะให้พ้นภัยพิบัติทั้งมวล